Danh mục

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 43

Máy chủ tìm kiếm : 2

Khách viếng thăm : 41


Hôm nayHôm nay : 1953

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 104579

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 3605517

Đăng ký nhận bản tin

NHẬP EMAIL ĐỂ NHẬN ĐƯỢC NHỮNG THÔNG BÁO MỚI NHẤT TỪ CỔNG THÔNG TIN ĐÀO TẠO

Tìm kiếm

Ảnh nghệ thuật

NÔNG THÔN MỚI - NGUỒN CẢM HỨNG SÁNG TÁC DỒI DÀO (Đỗ Xuân Thu)

Thứ năm - 17/11/2016 03:19
Có thể nói, từ thuở bình minh lịch sử của loài người, từ săn bắt hái lượm đến trồng cấy canh tác, văn học nghệ thuật đã được manh nha ra đời và ngày càng phát triển.
        Từ trong cuộc sống mưu sinh, những thần sông, thần núi, thần rừng ra đời. Rồi đến tục ngữ, thành ngữ, ca dao, những chuyện ngụ ngôn, tiếu lâm cũng theo đó mà hình thành phát triển. Văn học nghệ thuật phản ánh cuộc sống, đúc kết từ cuộc sống. Nào “nước chảy chỗ trũng”, nào “thâm đông, hồng tây, chuồn chuồn bay thì bão”, nào “ráng mỡ gà ai có nhà phải chống”, rồi thì “bao giờ đom đóm bay ra/ hoa gạo rụng xuống thì tra hạt vừng”; rồi thì tượng đài, các công trình kiến trúc theo đó cũng ra đời và phát triển… vân vân và vân vân. Từ những đúc kết kinh nghiệm sản xuất, đầu tranh với thiên tai, giặc giã để tồn tại đã làm cho văn học, nghệ thuật ngày càng rực rỡ hơn cho đến khi chính văn học nghệ thuật lại quay trở lại, tác động lại, phục vụ cuộc sống, hướng con người vươn tới những tầm cao mới về chân, thiện, mỹ.
          Nông nghiệp, nông thôn, nông dân là địa bàn đầu tiên cho văn học nghệ thuật ra đời và phát triển. Những người sáng tạo ra văn học nghệ thuật không ai khác đó là những người lao động, là nông dân. Cho đến khi chăn nuôi tách khỏi trồng trọt, công nghiệp tách khỏi nông nghiệp lúc đó mới xuất hiện những tác giả ngoài nông dân. Nhưng dù sao chăng nữa, cội nguồn gốc rễ của những tác giả này và những tác phẩm của họ cũng vẫn bắt nguồn sâu xa từ nông thôn, nông nghiệp mà ra. Ta vô cùng biết ơn ông bà, tổ tiên ta với những áng văn thơ tuyệt đẹp, những câu chuyện cổ tích mê hoặc, những giai điệu nồng nàn, những bức tranh mộc mạc, những công trình kiến trúc tài hoa đều từ sân đình, bến nước, cây đa, từ chính cuộc đời lam lũ tảo tần của những người nông dân “quanh năm bán mặt cho đất, bán lưng cho giời” mà ra. 
          Sở dĩ tôi phải vòng vo, dài dòng văn tự vậy là để chúng ta thêm một lần nữa cảm ơn nông nghiệp, nông thôn, cảm ơn những người nông dân đã là những chủ thể sáng tạo nên những giá trị tinh thần mà đỉnh cao là những tác phẩm văn học nghệ thuật tồn tại mãi cho muôn đời sau. Vẫn còn lưu đọng mãi trong tôi “Cái sân gạch” của Đào Vũ, “Bão biển” của Chu Văn, “Tầm nhìn xa” của Nguyễn Khải”, “Con trâu” của Nguyễn Văn Bổng, “Mảnh đất lắm người nhiều ma” của Nguyễn Khắc Trường…
          Nước ta là một nước nông nghiệp, thuộc vùng lúa nước Đông Nam Á. Nghề nông là nghề chính làm ra cái ăn, cái mặc cho dân ta. Do đó, dân ta là nông dân. Điều này hoàn toàn đúng cho đến đầu thế kỷ trước. Chỉ hơn thế kỷ nay, nền nông nghiệp độc tôn dần nhường chỗ cho một nền nông nghiệp ngày càng phát triển. Theo đà đó, phần nông nghiệp, nông thôn còn lại cũng thay đổi không ngừng, nhất là từ khi Đảng và Nhà nước ta chủ trương hợp tác hóa nông nghiệp, đưa nông nghiệp tiến lên sản xuất lớn xã hội chủ nghiã và càng đặc biệt hơn khi cả nước chung tay xây dựng nông thôn mới theo 19 tiêu chí. Văn học nghệ thuật thêm một lần nữa có cơ hội, có đất để phát triển và cũng từ đó vượt lên phản ánh, định hướng cho công cuộc xây dựng vĩ đại này.
          Bám sát cuộc sống, phản ánh sinh động cuộc sống, văn học nghệ thuật đang hơn lúc nào hết phát huy hết chức năng, nhiệm vụ của mình trong sự nghiệp xây dựng nông thôn mới. Dưới ánh sáng Nghị quyết 23 Bộ Chính Trị (khóa X), cùng với Nghị quyết xây dựng nông thôn mới này, văn nghệ sĩ các chuyên ngành được thỏa sức sáng tạo, cống hiến tài năng. Hội Nhà văn Việt Nam có hẳn một chương trình, ký kết phối hợp với Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn 5 năm một lần trao giải cho các tác phẩm xuất sắc viết về đề tài này. Hôm nay, Hội VHNT Thái Bình có sáng kiến tổ chức cuộc hội thảo “Nông thôn mới trong sáng tác văn học, nghệ thuật” để tiếp lửa cho các văn nghệ sĩ, tạo cú hích mới cho các văn nghệ sĩ trong nhóm hợp tác phát triển văn học nghệ thuật VN8+2 sáng tạo tác phẩm, tôi thấy thật ý nghĩa và vô cùng hào hứng. Thái Bình là tỉnh lúa, là nơi “tiếng trống năm ba mươi còn vọng đến bây giờ”; là quê hương của “chị hai năm tấn”; là nơi phát sinh những Chỉ thị, Nghị định về xây dựng Quy chế dân chủ ở cơ sở; là điểm sáng xây dựng nông nghiệp, nông thôn và nông dân; là quê của người nữ anh hùng Nguyễn Thị Chiên đầu tiên của cả nước, quê của anh hùng phi công Phạm Tuân - người Việt Nam đầu tiên bay vào vũ trụ, quê của người chiến sĩ bắt sống tướng Đờ cát tri ở Điện Biên phủ, quê của người lính lái xe tăng hất đổ cánh cửa dinh Độc Lập giải phóng Sài Gòn… Một vùng quê giàu truyền thống cách mạng như vậy thì ý nghĩa của cuộc hội thảo này càng quan trọng và thiết thực hơn biết bao nhiêu.
          Để cuộc hội thảo thành công tôi xin mạnh dạn tham gia mấy ý kiến nhỏ sau:
          Đề tài nông nghiệp, nông thôn, nông dân là đề tài không bao giờ cũ. Nhiều nhà văn, nhà thơ, nghệ sĩ, nhạc sĩ trước chúng ta đã có những tác phẩm để đời. Tuy vậy, xây dựng nông thôn mới với 19 tiêu chí cụ thể thì văn học, nghệ thuật phản ánh thế nào, viết thế nào để vừa ca ngợi được những thành tựu mới, phát hiện nhân rộng những điển hình nhân tố mới lại vừa đi sâu vào thân phận con người, bản chất công cuộc đổi mới với những hình ảnh sinh động, cuốn hút để từ đó người đọc, người xem, người nghe thấy hào hứng, phấn chấn, để cống hiến tốt hơn thực sự là một vấn đề khó. Nông thôn ngày nay khác xưa, khác thời hợp tác xã. Cách nghĩ cách làm của người nông dân cũng khác. Nhà văn, nghệ sĩ phải làm sao hóa thân vào đó được để tìm ra những cái khác đó, để chọn phong cách thể hiện, hành văn phù hợp làm cho tác phẩm tươi mới đi vào lòng người đọc. Với lối viết cũ, phản ánh một chiều, ca ngợi tô vẽ theo kiểu người tốt việc tốt sẽ không thuyết phục được người đọc, người xem. Truyện ngắn, tiểu thuyết, ký văn học phải đi sâu vào thân phận từng cá thể một, thấy được sự giằng xé nội tâm, đấu tranh giằng co giữa tốt và xấu, giữa tích cực và tiêu cực, thấy được sự vật vã chuyển mình để chọn cách làm ăn, làm người từng nhân vật trong công cuộc xây dựng nông thôn, xây dựng đời sống mới này. Đồng thời cần khắc họa, phản ánh về cơ chế, chính sách, về bộ máy công quyền phục vụ dân nói chung và nông nghiệp, nông thôn, nông dân nói riêng. Bao nhiêu thứ phí, bao nhiêu rào cản, bao nhiêu loại cán bộ hành dân, nhũng nhiễu dân, cản trở sự khởi nghiệp của dân, làm cho dân không phát triển được. Có như thế, tác phẩm mới đi vào đời sống, mới thuyết phục được.
          Để nông thôn mới ngấm sâu, lan tỏa trong các sáng tác văn học, nghệ thuật, với các Hội VHNT địa phương cần có các hoạt động khích lệ, khuấy động phong trào, động viên các văn nghệ sĩ hướng về cơ sở, sáng tạo tác phẩm. Kinh nghiệm của Hội Liên hiệp VHNT Phú Thọ là chúng tôi đã tổ chức các trại sáng tác mi ni ở các huyện, đưa văn nghệ sĩ về các huyện trong thời gian từ 5-7 ngày thâm nhập thực tế, sáng tác về cơ sở, địa phương đó. Cùng với cuộc vận động sáng tác của Hội Nhà văn và Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn 5 năm một lần, các Hội VHNT các địa phương nên tổ chức các cuộc thi về đề tài này. Vừa qua, tạp chí Văn nghệ Đất Tổ đã tổ chức cuộc thi sáng tác truyện ngắn về chủ đề xây dựng nông thôn mới. Cuộc thi phát động trong 2 năm và đã thu được kết quả khá khả quan, xuất hiện nhiều tác giả mới, nhiều tác phẩm hay. Tuy nhiên, vẫn chưa tìm được tác phẩm xuất sắc, chưa tạo được ấn tượng với độc giả.  Nên chăng, có thể tổ chức cuộc thi này trong phạm vi nhóm VN8+2, trong thời gian 2-3 năm để đa dạng, phong phú, kích thích thi đua sáng tạo giữa các văn nghệ sĩ các hội. Thi truyện ngắn, thi ký văn học, thi sáng tác ca khúc, thi vẽ tranh, thi ảnh nghệ thuật? Chọn loại hình thi cho phù hợp để dịp các văn nghệ sĩ giao lưu, học hỏi lẫn nhau, thâm nhập sâu hơn nữa vùng miền của nhau.
          Nếu không tổ chức được cuộc thi sáng tác chung thì nên phối hợp mở các trại sáng tác khu vực cho các chuyên ngành như kiểu Thừa Thiên Huế mở trại sáng tác tổng hợp cho 5 tỉnh thành, vùng kinh đô chẳng hạn. Thời gian từ 5-7 ngày, tính luôn vào lượt đăng cai chủ trì gặp mặt, hội thảo của Hội đó. Điều này đồng nghĩa với việc đổi mới tổ chức các cuộc gặp mặt, giao lưu, hội thảo như hiện nay. Làm cho hoạt động của nhóm có hiệu quả thiết thực hơn. 
          Trên đây là một vài ý kiến nhỏ của tôi gửi tới hội thảo để các đồng chí tham khảo, cùng bàn luận đặng giúp cho ý tưởng của cuộc hội thảo sẽ thu được kết quả tốt đẹp. Trân trọng cảm ơn sự chú ý lắng nghe của các đại biểu. Chúc hội thảo thành công.
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Quảng cáo

Tranh nghệ thuật

Một góc Phú Thọ

Thông tin

cỏ nhân tạo sân bóng đá